18 stycznia, 2016

Jaka jest Szwecja?


Szwedzkie kryminały, powieści z podkrętem, najlepsze opowiadania dla dzieci. Edukacyjne, kucharskie, albumy wnetrzarskie. Tak naprawdę katalogom Ikea należy się zupełnie oddzielny dział. Szwedzkie książki, każdemu chociaż raz przeszły przez ręce. A książki o Szwecji? Nie zwykłe przewodniki, nie wymyślone z powietrza historie, a prawdziwe zdarzenia, widziane z różnych perspektyw. Opowieści o osobowościach, zachowaniach, reakcjach. Wiele z nich pomaga odpowiedzieć na pytanie jacy są dzisiejsi Szwedzi i jakie zjawiska ich ukształtowały.

21 grudnia, 2015

julöl i zimowe przesilenie



Szwedzi to tradycjonaliści. Szanują swoją kulturę, dbają o przekazanie tradycji kolejnym pokoleniom i pomimo tego że nie zawsze wiedzą skąd dane święto się wywodzi, czują się bardzo mocno związani ze swoim krajem. Są dumni ze swoich korzeni i pochodzenia. Dziś zapraszam na kolejną porcję dawnej szwedzkiej tradycji i historię związaną z Tomas fylletunna


14 grudnia, 2015

julgodis kontynuacja - trufle chili



Starsze przepisy na szwedzkie julgodis, czyli świąteczne słodycze cieszyły się tam dużym zainteresowaniem, że wracam do tematu z nową porcją dobroci. Wszak święta tylko raz w roku. Dzisiejszy przepis będzie dużo prostszy od poprzednich, bo ani nie potrzebujemy termometru ani nie musimy przeprowadzać kontroli twardości. Szwedzi twierdzą, że nie ma dobrych świąt bez trufli. Trufli domowych, aromatycznych, ze składem który znamy, bo w końcu przgotowaliśmy je osobiście. Dzisiejsze trufle będą z podkrętem w postaci chili. Vuxengodis czyli słodycze dla dorosłych.

11 grudnia, 2015

glogg - historia



Migoczące światła świec, pierniczki i szafranowe bułeczki. Szwedzki jul. Żeby święta i okres adwentu były faktycznie kompletne nie wolno zapomnieć o grzanym winie. Glögg, bo o nim dzisiaj mowa, jest najpopularniejszym zaraz po julmust napojem pitym w jesienno/zimowych miesiącach. W Szwecji wypija się go co roku 5 milionów litrów. Podawany z rodzynkami i migdałami jest nierozłącznym elementem obchodów szwedzkich świąt Bożego Narodzenia, niezależnie od tego czy z dodatkiem alkoholu czy bez, z fabryki czy wytwarzany przez lokalnych producentów, glögg na święta być musi. W samych tylko sklepach Systembolaget dostępnych jest około 100 różnych rodzajów.

09 grudnia, 2015

gwiazda ze swierku - DIY




 Okres świąt Bożego Narodzenia w Szwecji to okres magiczny. Przytulna atomosfera godnie nosząca nazwę mysig, oznaczającego przyjemność, otulenie. Gałęzie choinek układane w maty przed domem, palące się intensywnie marschale wbijane na metalowych prętach, tworzące aleje prowadzące do domostw, słomiane kozły z czerwonymi kokardami i naturalnie gwiazdy w oknach. Wieńce z drobnymi, prawie że niezauważalnymi dodatkami. Rajskie jabłuszka, pomarańcze i wiszące cebulki chiacyntów. Natura. Tegoroczne skandynawskie trendy wnętrzarskie ukierunkowane zostały po raz koleny na wspomnianą naturalność i elementy czerpane z otoczenia. Proste formy i drewno, kamień, butelkowe zielenie. Prostota znów broni się sama.

03 grudnia, 2015

historia adwentowego swiecznika



Elektryczne siedmioramienne świeczniki adwentowe, każdy je zna. Historia palenia światełek przywędrowała jak wiele innych tradycji do Szwecji z Niemiec, jednak elektryczne świeczniki to już typowo szwedzki wynalazek.


23 listopada, 2015

szwedzkie smaki - julsill

Śledź tak bardzo szwedzki. 

Midsommar, Boże Narodzenie, szwedzki stół, nie ma obchodów i świętowania bez rybnych dodatków i przystawek. Śledź, a właściwie nie tylko on, bo również wiele innych gatunków ryb, były w nordyckiej kulturze od zawsze. Nie raz czytaliście zapewne historie o zakopywaniu przez Wikingów śledzi nad brzegiem morza, słyszeliście też o ostrożnym później jedzeniu ich na świeżym powietrzu, może nawet spotkaliście śmiałka który miał okazję kosztować surströmminga. Ale dziś nie będzie nic na temat zgnilizny. Dzisiejszy wpis dotyczy śledzia na bożobarodzeniowym stole. Głównie szwedzkim, coraz częściej światowym.

30 października, 2015

Nie przyzwyczaje sie (Klub Polki na Obczyznie)



Nie da się tam żyć. Ludzie zimni, oschli, zamknięci i szarzy, dokładnie tak samo jak otoczenie. Wieczna zima, buro, mgliście, podobno po ulicach biegają niedźwiedzie.  Współczynnik samobójstw najwyższy w Europie, a może i na całym świecie, gazety krzyczą o islamizacji, nożownikach i fali żebraków. To nie ta sama sielankowa Szwecja co kiedyś!  

Kiedy padł pomysł spisania wszystkich rzeczy do których nie mogę, nie potrafię, nie chcę przyzwyczaić się w Szwecji, wręcz przyklasnęłam z radości. Bo jest ich przecież długa lista...

28 września, 2015

Olandia - del 2



Powrót na Olandię był właściwie kwestią czasu. Wspomnienia wiatraków, dyniowych pól i wolno chodzących stadek owiec krążyły gdzieś w pamięci i co jakiś czas wracały. Tyle do odkrycia, tyle do poznania, a i zeszłoroczny wczesno-jesienny wypad pozostawił niedosyt. Późne lato kiedy nie czas już na opalanie i kąpiele w morzu pozwala odkryć nowe, zupełnie inne przestrzenie.  

16 września, 2015

szwedzkie cwiartki czyli räppadagarna



Czym są räppagadarna? 
Räppa to wg słownika j.szwedzkiego część, kwartał, ćwiartka. Według jednego z dawnych podziałów, bo było ich kilka (np. ten, na dwa), räppor to dni rozróżnające cztery pory roku.  

Zwiastowanie Pańskie Marie bebådelsedag w marcu, Noc Świętojańska Midsommar w czerwcu, dożynki na św. Michała Mickelmäss we wrześniu i dzień Bożego Narodzenia Juldagen w grudniu. Każda z pór obejmowała jak łatwo wyliczyć 3 miesiące.